هنر ، فناوری ، کیفیت
سنتور در زمره محبوب ترین سازها در بین ایرانیان قرار دارد که با طنین دلنشین خود شنوندگان رو مسحور خود می کند . این ساز خوش صدا البته با محدودیت ها و مشکلاتی همراه است که در مواقعی می توانند نوازندگان تازه کار را دلزده و ناامید کند . بیشتر این مشکلات مرتبط با کوک ساز می باشد که ما تلاش کردیم تا این موانع در سنتور دیجیتال مرتفع شود. علاوه بر آن در سنتور دیجیتال قابلیت های جدیدی اضافه گردید تا نوازندگان را برای تولید آثار متفاوت که با سنتور آکوستیک ممکن نبوده است یاری کند . در واقع سنتور دیجیتال آمده است تا در کنار سنتور آکوستیک قرار بگیرد نه اینکه جایگزین آن گردد . در ادامه به مشکلات سنتور آکوستیک و نحوه رفع آن در سنتور دیجیتال می پردازیم . همچنین امکانات جدید در سنتور دیجیتال نیز معرفی می شوند .
همانطور که گفته شد مشکلات سنتور بیشتر در رابطه با کوک ساز می باشد. در ادامه به شرح این مشکلات می پردازیم.
سنتور از چوب ، سیم و چسب ساخته شده است که تمام این اجزا در شرایط محیطی متفاوت دچار تغییر خاصیت می شوند . مثلا رطوبت و دما تاثیر بسیار زیادی بر استحکام چوب می گذارد و شرایطی غیر از شرایط داخل خانه موجب پوسیدگی و از بین رفتن آن می گردد . با مراقبت و نگهداری مناسب تا حد خوبی می توان این مشکل را بر طرف نمود ولی هرگز بصورت کامل قابل جبران نیست چنان که فشار سنگین سیم ها بر روی چوب به مرور زمان باعث کاهش استحکام آن شده و جنس صدای ساز مدام در حال تغییر خواهد بود . تاثیر پذیری سیم ها از دما مسئله دردسر ساز دیگری است که می تواند در فرکانس و جنس صدا اخلال ایجاد کند . یک سنتور 9 خرک دارای 72 سیم می باشد که تماما می بایست در فرکانس صحیح کوک شده باشند تا صدای مناسب سنتور ایجاد گردد و این فرایند تنظیم کوک همراه چالشی برای نوازندگان سنتور بوده است .به هر حال با تمام این مسائل و مشکلات نوازندگان سنتور قادر بوده اند تا با این موانع سازگار شوند و از طنین این ساز بهره مند گردند با این امید که روزی علم بتواند این موانع را برطرف کند.
در سنتور دیجیتال دیگر خبری از سیم نیست و نوازنده بر روی سنسور ها ضربه می زند . در واقع سنتور دیجیتال که از مدارات الکترونیک و نرم افزار تشکیل شده است برای تولید صدا به گونه ی دیگری عمل می کند. زمانی که نوازنده بر روی سنسورهای حساس به ضربه مضراب میزند ، شدت ضربه تشخیص داده شده و پردازنده صدای متناسب را تولید می کند. در سنتور 9 خرک 27 نقطه قابل ضربه در نزدیک خرک ها وجود دارد . در نتیجه برای سنتور دیجیتال نیز 27 سنسور متناسب با موقعیت های خرک سنتور دیجیتال تعبیه شده است . از آنجا که صدای تولید شده در سنتور دیجیتال حاصل پردازش مدارات و نرم افزار می باشد در نتیجه عوامل محیطی بر روی کیفیت صدا هیچگونه تاثیری ندارد و بدین طریق مشکل تغییر کوک و جنس صدا که در سنتورهای آکوستیک شایع است در سنتور دیجیتال وجود ندارد.
سنتور معمولا در یک گام مشخص مانند شور و یا چهارگاه کوک می شود و کوک ساز در حین اجرا قابل تغییر نیست . تغییر کوک زمانبر بوده و سیم های مربوط به هر خرک فقط می توانند در یک یا چند نت محدود کوک شوند. مثلا خرک سوم در سنتور سل کوک همواره سل کوک می شود و معمولا قابل تغییر نیست . اگر سیم ها در نت پایین تر کوک شوند صدای ساز ناخوشایند خواهد بود و اگر در نت بالاتر کوک گردند باعث پارگی سیم و فشار بر بدنه سنتور خواهند شد.
در سنتور دیجیتال تعداد 10 گام قابل برنامه ریزی در اختیار نوازنده قرار دارد. این گام ها توسط نرم افزار اختصاصی بر روی کامپیوتر قابل برنامه ریزی بوده و نوازنده می تواند برای هر خرک نت مورد نظر خود را بدون هیچ محدودیتی تنظیم کند . تمام نت های قابل اجرا بر روی پیانو که شامل 88 نت است قابل برنامه ریزی برای گام های سنتور دیجیتال می باشد . هر نت را می توان با دقت یک سنت به میزان حداکثر 50 سنت به بالا و پایین تغییر داد تا نت های سری و کرن نیز قابل دسترس قرار گیرند . شما می توانید سنتور دیجیتال را طبق کوک های متداول برنامه ریزی کنید و یا بر اساس سلیقه خود کوک های جدید را استفاده نمایید . بعنوان مثال گام های موسیقی ملل مختلف مانند گام های موسیقی کلاسیک و یا مقام های ترکی و عربی به سادگی بر روی سنتور دیجیتال قابل پیاده سازی خواهند بود. برای تغییر گام در حین اجرا شما کافی هست تا با فشردن یک کلید در کسری از ثانیه یکی از 10 گام را انتخاب نموده و به گام مورد نظر خود دست بیابید.
سنتور یک ساز کروماتیک محسوب نمی شود. یک ساز کروماتیک مانند پیانو تمام فواصل موسیقی را شامل بوده و نوازنده را قادر می سازد تا در تنالیته های مختلف قطعات را اجرا کند. در واقع تغییر تنالیته در حین اجرا یکی از قدیمی ترین اصول آهنگسازی موسیقی کلاسیک می باشد. در سنتور به دلیل محدودیت شما فقط در یک مایه مثل شور سل و یا چهارگاه دو می توانید اجرا کنید و به ندرت می توان تنالیته دیگر را اضافه کرد. حتی در صورتی که بتوان در تنالیته دیگر اجرا کرد آن اجرا محدود و با چالش های زیادی رو برو خواهد شد. از این بابت سنتور معمولا در اجراهای گروهی سایر نوازندگان را محدود به اجرا در کوک خود می کند. همچنین در مواردی که نوازنده سنتور یک خواننده را همراهی می کند خواننده ممکن است نتواند به خوبی در تنالیته اجرایی توسط سنتور بخواند و نوازنده سنتور مجبور است در اجرای خود تغییراتی ایجاد کند تا این ناهماهنگی به نوعی جبران گردد.
سنتور دیجیتال این قابلیت را دارد تا بتواند تنالیته گام جاری را تا 12 نیم پرده به سمت بالا و یا پایین تغییر دهد . بدین طریق نوازنده قادر است با فشردن یک کلید در کسری از ثانیه به فرض از شور سل به شور لا و یا شور می تغییر مایه دهد و بدون هیچگونه تغییر در اجرا خود در مایه جدید نوازندگی کند. با این ویژگی شما می توانید به راحتی با سایر نوازندگان و خواننده گان هماهنگ شده و در تنالیته ای که برای همه مناسب است اجرا کنید .
همانگونه که ذکر شد سنتور دیجیتال علاوه بر رفع مشکلات سنتور ، امکانات جدیدی نیز به آن اضافه کرده است . در ادامه به معرفی این ویژگی ها می پردازیم .
صدای سنتور آکوستیک به سختی قابل کنترل است. زمانی که نوازنده بر روی سیم ها ضربه وارد می کند سیم ها به ارتعاش خود ادامه می دهند تا صدا بصورت طبیعی محو شود و مدت این ارتعاش قابل کنترل توسط نوازنده نیست . اکثر سازها مانند پیانو ، تار و یا فلوت این قابلیت را دارند تا نوازنده بتواند مدت ارتعاش را کنترل کند. مثلا نوازنده پیانو با برداشتن انگشت خود از روی کلید باعث قطع صدا می گردد. ارتعاش غیر قابل کنترل جزء ساز سنتور است و البته طنین زیبای سنتور نیز به همین خاطر است ولی در برخی موارد از جمله اجراهای گروهی این طنین مشکل ساز می شود .
سنتور دیجیتال با قرار دادن یک سوییچ به نام Damper این قابلیت را ایجاد کرده که بتوان صدای ساز رو بصورت ناگهانی اصطلاحا خفه کرد. این عمل مشابه این است که شما دست خود رو بروی یک سیم در حال ارتعاش قرار دهید تا صدای آن خفه شود البته با این تفاوت که این سوییچ تمام صداها را بصورت همزمان قطع می کند. این قابلیت می تواند تا مقداری کنترل بیشتری به نوازنده بدهد . با فشردن سوییچ ، صداهای در حال ارتعاش بصورت یکجا قطع می شوند و اگر سوییچ در حال فشرده باشد و مضراب زده شود ، نت ها بصورت خفه اجرا می شوند که می تواند یک تکنیک برای تنوع در اجرا محسوب گردد .
سنتور دیجیتال دارای تنوع بالایی از سازهای مختلف است که می تواند برای نوازندگان سنتور بسیار جالب توجه باشد. تصور کنید که قطعات اجرایی خود بر روی سنتور را با صدای پیانو و یا تار برای دیگران اجرا می کنید. صداهای سنتور دیجیتال از تنوع و کیفیت بسیار بالایی بر خوردار بوده و برخی از آنها عبارتند از : پیانو ، چنگ ، گیتار ، تار ، سه تار و غیره .
صدا برداری از سنتور آکوستیک همواره یک چالش در اجراهای گروهی می باشد . سنتور دیجیتال دارای 3 خروجی صدا می باشد :
برای اطلاع بیشتر از نحوه کار با سنتور دیجیتال به بخش آموزش سایت مراجعه نمایید
09386590403
تمام حقوق سایت محفوظ می باشد 1403